İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi // Temmuz 2023

İKTİSADİ KALKINMA VAKFI DERGİSİ İKV’den ,den İKV’den ,den Y az sıcaklarının kendisini iyiden iyiye hissettirmekte olduğu bugünlerde tüm dünyanın olduğu gibi AB’nin de gündeminde olan iklim değişikliği meselesinin boyutları daha iyi anlaşılıyor. Özellikle 1980’lerden beri giderek artan bir şekilde bilimsel çalışmalara konu olan küresel ısınma ya da daha doğru terimle iklim değişikliği konusunda bugüne kadar birçok uyarı yapıldı. İklim değişikliği alanında en itibarlı ve güvenilir kaynak olan “İklim Değişikliği Hükümetlerarası Paneli”nin değerlendirme raporları konuya dikkat çekiyor ve sera gazı emisyonlarındaki artışın iklim üzerindeki etkisinin giderek şiddetlenmekteolduğunubelirterek,önümüzdeki süreçteki beklentileri ortaya koyuyordu. Hatta geçtiğimiz sene yayımlanan rapor artık kırmızı alarm noktasına gelmiş olduğumuzu ve eğer 2030’a kadar sera gazı emisyonlarını azaltmak için kapsamlı önlemler alınmazsa kritik eşiğin de aşılacağını ve geri döndürülemez noktaya geleceğimizi açıklıyordu. Uzun yıllar boyunca aralarında önceki ABD Başkanı Trump gibi siyasetçilerin de olduğu iklim inkârcıları iklim değişikliğini hafife aldılar ve kamuoyunu yanlış yönlendirdiler. Günümüzde artık iklim değişikliğinin etkilerini günlük hayatımızda o kadar yoğun hissediyoruz ki iklim değişikliği olmadığını savunmak mümkün değil. Artık en şüpheci ve en az çevre hassasiyeti olan kesimler dahi iklim değişikliğinin gerçekleşmediğini iddia edemiyor. Yakın geçmişte Avustralya’da, Avrupa’da ve Türkiye’de ormanları kasıp kavuran yangınlar bu sene de Yunanistan’ı vurdu. Orman flora ve faunasını tahrip eden yangınlar ormanı evi bilen irili ufaklı birçok canlının da sonu olurken aşırı sıcaklar özellikle hassas grupları, kronik hastalığı olanları ve yaşlıları olumsuz etkiliyor. İklim krizi ortalama sıcaklıkları etkilerken, kutupların erimesiyle deniz seviyesindeki artış ve tuzluluk ve asidite oranlarındaki değişimler okyanus akıntılarını da değiştiriyor. Akdeniz bölgesi ve Güney Avrupa coğrafyasında özellikle yazları giderek tahammülü zor bir sıcaklık düzeyine ulaşılırken, Kuzey Avrupa’nın ikliminde bir yumuşama ve ılımanlaşma yaşanıyor. Bu değişimler tarım, hayvancılık ve balıkçılık faaliyetlerini radikal biçimde etkilerken, turizm endüstrisine de yansıyor ve turizm gelirlerinin bazı ülkeler için düşmesine ve bazıları için yükselmesine neden olacağı tahmin ediliyor. Tüm bu sorunların çözümü için küresel çabaların hızlandırılması ve sera gazı emisyonlarının azaltılmasına yönelik önlemlerin çok daha kapsamlı ve bağlayıcı hâle getirilmesi gerekiyor. Avrupa Yeşil Mutabakatı (AYM) AB’nin iklim değişikliği ile mücadele için oluşturmuş olduğu kapsamlı stratejiyi ve 2050 yılında dünyanın ilk iklim nötr kıtası olma hedefini ifade ediyor. 2019’dan bugüne, AYM kapsamında AB çok fazla yol aldı. “55’e Uyum” paketi ile sınırda karbon düzenleme mekanizması gibi bağlayıcı önlemlerin devreye sokulması mümkün oldu. Bunun yanı sıra yenilenebilir enerjiye geçişte hedeflerin belirlenmesi, iklim yasasının kabul edilmesi, Üye Devletlerin iklim politikalarına ilişkin olarak bir izleme sürecine sokulması, içten yanmalı motorların süreç içinde devre dışı bırakılması, emisyon ticaret sisteminin reforme edilmesi gibi birçok farklı alanda alınan önlemler ve yasalar sayesinde iklim değişikliği ile mücadelede önemli kazanımlar elde edildi. Ancak gelinen aşamada bu kadar hızlı ilerleyen bir sürecin, sosyal ve ekonomik maliyetlerinin yarattığı tepkiler, değişim ve dönüşümün sancıları ve özellikle aşırı sağ partilerin yükselişi ile birlikte iklim meselesini göz ardı eden yaklaşımların tekrar su yüzüne çıkması, AYM’nin başarısına yönelik tehdit oluşturuyor. 2024 yılında yapılacak olan Avrupa Parlamentosu (AP) seçimleri bu açıdan son derecede kritik bir öneme sahip. Seçimlerde aşırı sağın AP’deki yerini güçlendirmesi, yeni göreve gelecek Avrupa Komisyonunun yapısını ve iklim konusundaki ağırlığını da etkileyecektir. Tüm okuyucularımıza keyifli okumalar dili - yor, sizleri birbirinden ilginç ve bilgi dolu yazı ve haberlerle baş başa bırakıyoruz.