47
S
ivil Toplum Diyaloğu, genişleme sürecindeki
AB için vazgeçilmez ve elzem bir kavram ha-
line geldi. Genişleme tüm taraflara pek çok
imkân sunarken, beraberinde kültür çeşitlili-
ğini de getiriyor. AB, şimdiden 27 ülkeden oluşan geniş
bir yelpazeye sahip. Dolayısıyla vatandaşların genişleme-
den kaynaklanan şartlar, fırsatlar, zorluklar ve farklı kül-
türler hakkında daha iyi bilgilendirilmeleri gereği doğdu.
Türk halkı, AB uygulamalarını ve bunları kendi hayatları-
na adapte etmeye ihtiyaç duyarken, AB halkları da gele-
ceğin üye halkı Türkleri daha iyi tanımaya ihtiyaç duyuyor.
Bu karşılıklı “birbirini tanıma” süreci, AB ile Türki-
ye arasındaki sivil toplum diyaloğu olarak adlandırılan
ve AB genişlemesinin getirdiği imkânlara dikkat çekme-
yi hedefleyen bir süreç. Bu diyalog sadece büyük şehirle-
ri hedeflemiyor, her bölgeden ve sektörden insanların ka-
tılımını sağlayacak şekilde geniş kapsamlı olması gereki-
yor. Doğal olarak, bu tür bir diyalog kolay sağlanamamak-
la birlikte, AB Bakanlığı 2008 yılında Türk ve AB sivil top-
lumu arasında diyaloğun geliştirilmesine birçok sivil gru-
bun katkı vermesine imkân sağlayacak bir program baş-
lattı.
AB tarafından finanse edilen ve AB Bakanlığı lider-
liğinde uygulanan
AB-Türkiye Sivil Toplum Diyaloğu Prog-
ramı
, Türkiye’den ve AB ülkelerinde sivil toplum kuruluş-
larının ortaklıklarını bünyesinde toplayan yüzlerce proje-
ye zemin oluşturuyor. Programın başlıca hedefleri ise AB
ve Türkiye sivil toplumları arasında deneyim paylaşımının
sağlanması ve ilişkilerin güçlendirilmesi, diğer yandan
AB’de Türkiye’nin, Türkiye’de ise AB’nin daha iyi anlaşıl-
masını destekleyecek bilgi paylaşımına olanak tanınma-
sı olarak özetlenebilir.
2008-2009 yılları arasında tamamlanan programın
ilk bölümünde, sivil toplumun temsilinde önemli aktörler
olarak görülen belediyeler, meslek örgütleri, üniversiteler
ve gençlik girişimleri tarafından hazırlanan, diyalog sü-
recine ve dolayısıyla yukardaki hedeflerin gerçekleştiril-
mesine katkı sağlayacak projelere hibe desteği sağlandı.
2008 yılı Haziran ayında başlayan ilk programda, 119 hibe
projesine yaklaşık 19,3 milyon avro hibe desteği sağlandı.
2010-2012 döneminde yürütülen ikinci bölümde de
üyelik müzakerelerinin öncelikli alanlarından biri olan
“tarım ve balıkçılık” ve toplumsal yakınlaşmaya öncülük
eden “kültür ve sanat” ortaklıkları desteklendi. 2010 yılı
Ekim ayında ikinci ayağı hayata geçirilen“Sivil Toplum Di-
yaloğu II”programı altında kültür ve sanat ile tarım ve ba-
lıkçılık temalarındaki 41 hibe projesine yaklaşık 5,3 mil-
yon avro hibe verildi.
2013-2014 döneminde ise programının üçüncü aşa-
masında, yine tematik bir yaklaşımla, “medya”başlığı
altında medya ve sivil toplum kuruluşlarının ve “siyasi
kriterler”başlığı altında bu alanda faaliyet gösteren sivil
toplum kuruluşlarının geliştirecekleri diyalog projelerine
destek sağlanacak. 2008’den beri el ele çalışan AB ve Türk
sivil toplum kuruluşları, toplumlar arası diyaloğu şimdi de
siyasi kriterler ve medya başlıkları altında ortak projeler-
le güçlendirecek. İnsan hakları, ayrımcılıkla mücadele, de-
mokrasi, hukukun üstünlüğü ve medya alanlarında AB ve
Türkiye arasındaki diyaloğu güçlendirmeye yönelik projele-
re, yaklaşık 9 milyon avro hibe tahsis edilecek.
“SİYASİ KRİTERLER”ALANINDA
SİVİL TOPLUM DİYALOĞUNU GÜÇLENDİRMEK
Programın üçüncü bölümündeki bu bileşenle, AB’nin
siyasi kriterler alanındaki politikaları ve uygulamaları hak-
kında, Türkiye’deki sivil toplum kuruluşlarının bilgi ve biri-
kimlerinin güçlendirilmesi ve AB’deki muadilleriyle yapa-
cakları ortaklıklar, gerçekleştirecekleri iş birlikleri ve kura-
cakları güçlü bir diyalogla, karşılıklı anlayış ve etkileşimin
artırılması hedefleniyor. Aynı zamanda proje, ülkemizde si-
yasi reformların hayata geçirilmesinde kritik rol oynayan si-
vil toplum kuruluşlarının kurumsal kapasitelerinin artırıl-
masına da destek veriyor.
Ulusal düzeydeki mevzuat ve uygulamalarla, ge-
rek uluslararası gerekse Avrupa’daki uygulamalar arasın-
daki farklılıkların en aza indirilmesi için sivil toplum ku-
ruluşlarına önemli bir rol düşüyor.
Sivil Toplum Diyaloğu
Programı
’nın bu bileşeni kapsamında, sivil inisiyatifle ta-
sarlanıp hayata geçirilecek projeler sonucunda, Türkiye’de
siyasi kriterlere yönelik mevzuat ve uygulamaların, hem
uluslararası hem de AB düzeyine taşınması bekleniyor. Ol-
dukça farklı alanları bünyesinde barındıran
siyasi kriterler
ana başlığı altında tasarlanacak projelerin ele alması bek-
lenen konular şu şekilde belirlendi:
●
İnsan hakları,
●
Ayrımcılıkla mücadele,
●
Demokrasi ve hukukun üstünlüğü.
Programın bu bileşeni altındaki projelere
toplam6mil-
yon avro hibe
desteği sağlanması planlanıyor.
DİYALOG İÇİN
MEDYA KATKISINI GÜÇLENDİRMEK
Medya, birçok konuda kamuoyu yaratılması ve şekil-
lendirilmesi bakımından önemli bir güç ve bu açıdan de-
ğerlendirildiğinde medya, AB hakkındaki kamuoyunun
oluşturulması ve toplumda farkındalık yaratılması açısın-
dan da önemli bir rol oynuyor.
Sivil Toplum Diyaloğu Programı’nın bu bileşeni ile
medya sektöründe yer alan kuruluşların AB konusundaki
mesleki birikimlerinin artırılması ve Türkiye ile AB üye ülke-
lerindeki medya kuruluşları arasında kalıcı bir diyalog geliş-
tirilmesini hedefleniyor.
Bu amaçla, oluşturulacak teknik destek yapısı aracılı-
ğıyla medya kuruluşlarında, Türkiye ve AB ilişkileri konu-
sunda farkındalık yaratmaya yönelik eğitimler düzenlen-
mesi öngörülüyor.
Aynı zamanda, hem Türkiye hem de Avrupa’da sivil
toplum kuruluşları, medya kuruluşları, meslek örgütleri
gibi medya alanında etkin role sahip aktörlere, Türkiye-AB
ilişkileri konusunda kamuoyunu bilgilendirme ve farkında-
lığı artırmaya yönelik geliştirecekleri projeler için hibe des-
teği sağlanıyor.