İKTİSADİ KALKINMA VAKFI DERGİSİ
68
EKOLOJ İ PENCERESİ
Sürdürülebilir
Tarım
için Kooperatifler
M. Gökhan KİLİT
İKV Strateji ve İş Geliştirme Müdürü
AB Bilgi Merkezi Koordinatörü
Sürdürülebilir tarım için tarımsal üretimdeki arz-talep
dengesizliği, üretim, verimlilik ve pazarlama sorunları ancak
planlı üretimle çözülebilir. Planlı üretim ise kooperatif ve üretici
birliklerinin güçlenmesiyle sağlanabilir.
Ü
lkemizde 150 yıllık geçmişi olan
kooperatifler, günümüzde 30
ayrı türde faaliyet gösteren 84
bin 232 kooperatif ile 8 milyondan fazla
insanın gönüllü olarak katıldığı eko-
nomik girişim modelidir. Dünya nüfu-
sunun yüzde 1,1’i ülkemizde olmasına
karşın, kooperatiflerin yaklaşık yüzde
10’u ülkemizde bulunmaktadır. Ancak,
ülkemizde tarım alanında çok sayıda
kooperatifin bulunmasına rağmen,
kooperatifçilikte işlevsellik sağlanama-
ması ve yeterli yatırımın yapılmaması,
Türk çiftçisinin planlama, üretim ve
pazarlama sorunu çekmesine neden
oluyor. Gelişmekte olan ve az gelişmiş ülke-
lerdeki üreticiler için anahtar model olan
kooperatifçilik modeli aksine dünyada
gelişmiş ülkelerin en büyük yardımcısı.
Kooperatifçilikteki başarılı uygulama-
lara bakıldığında ABD, Fransa, İngilte-




