İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi // Mayıs 2019

73 İKTİSADİ KALKINMA VAKFI DERGİSİ internet ağı yatırımlarının artırılması, AB ülkeleri arasında verilerin serbest dolaşımını sağlayan bir yasanın çıkarıl- ması ile kamusal verilerin ulaşılabilir- liği ve kullanımı konusunda bir başka yasanın hayata geçirilmesi yer alıyor. Burada bir parantez açarak, Avrupa Komisyonu tarafından 19 Mart 2019 tarihinde Dijital Tek Pazar’a ilişkin ya- yımlanan bilgi notunu vurgulamakta fayda var. Kısa bir süre sonra koltuğunu devredecek olan Juncker Komisyonu, göreve geldiği 2014 yılından bu yana Dijital Tek Pazar kapsamında sunduğu 30 yasa teklifinden 28 tanesini hayata geçirirken, ikisi üzerinde çalışmalarına halen devam ediyor. 2014 öncesinde merkezi yerlerde yaşamayan birçok in- sanın internet erişimi yokken, Juncker Komisyonu’nun göreve gelmesi ile di- jital sektöre yaklaşık 41,3 milyar avro değerinde yatırım yapıldı ve internete erişim sorunu büyük ölçüde mazide kaldı. Benzer şekilde kendi ülkesinden farklı bir AB ülkesinde eğitim, iş ya da başka sebeplerden dolayı yaşayan Avrupalı vatandaşlar özellikle online platformlarda kamuya ilişkin işlemle- rini yaparken zorluk çekiyordu. Ancak 2020 itibarıyla hayata geçirilecek olan yeni bir uygulama ile vatandaşlar ve işletmeler için kamuya ilişkin işlemler tek giriş noktalarından yapılabilecek ve böylelikle Birliğin sınırları içerisin- de dijital dünyanın sınırları kalkmış olacak. Komisyonun Dijital Tek Pazar’a ilişkin hamlelerini incelemeye devam ettiğimizde, AB’de yaşayan vatandaşla- rın Nisan 2018 öncesinde bir AB ülke- sinden diğerine seyahat ederken film, spor, e-kitap, video oyunları ve müzik hizmetleri gibi online aboneliklerine erişim sağlayamazken, artık bu müşkül durumun sona erdiğini de görüyoruz. Benzer şekilde Haziran 2017’den önce Birliğin sınırları içerisinde bir ülkeden diğerine gidildiğinde telefon paketleri kullanılamıyor ve aynı hizmetler için gidilen ülkedeki operatörlerin kendi fi- yatlarının üstünde bedeller ( roaming ) ödeniyordu. 19 Mart’ta Komisyon ta- rafından yayımlanan bilgi notunda Avrupalılarının yüzde 70’inin roaming ücretlerinin kaldırılmasından memnun olduğu ifade ediliyor. Çok önemli bir diğer alan olan tü- keticinin korunması kapsamında ise Juncker Komisyonu göreve geldiğinden bu yana tüketici hakları, dijital çağ ile daha uyumlu bir hale getirildi. Böylece artık tüketici koruma kuralları, tüke- ticilerin haklarını online dünyada çok daha fazla koruyor ve diğer Üye Dev- letlerden mal ve hizmet alımlarında artırılmış güvenlik sağlıyor. Birliğin sı- nırları içerisinde bir ülkeden diğerine mal taşırken alınan yüksek ücretlerin düşürülmesi, gözleri görmeyen ya da çeşitli görme bozukluğu yaşayan birey- ler için yayınların uygun formata geti- rilmesi, dezenformasyona karşı artırıl- mış mücadele ile yapay zekâ ve süper bilgisayarlara yapılan büyük yatırımlar da 2014-2019 dönemi Komisyonu’nun dijitale yönelik attığı başarılı adımlar arasında yerini alıyor. AB, Dijital Tek Pazar’ın tamamlanması için adımları- nı bu kadar sıklaştırmışken, gelenek- selleşme trendine giren Avrupa Dijital Günü’nün üçüncüsünün düzenlenmesi ve imzalanan bildiriler; küresel güç arayışlarının yaşandığı 21’inci yüzyılın dijital sahnesinde AB’nin de kendine rol kapma çabası gibi duruyor.