84 / 96
A B v e Ü Ç Ü N C Ü Ü L K E L E R
82
19
65
retin serbestleştirilmesi ile ticari engellerin üzerinde ko-
şullandırılacak kurallar üzerinde duracağını açıklamıştır.
Temmuz 2012 tarihi itibarıyla yeni üye olan Venezuela,
rekabete uygunluk derecesinin düşük olması nedeniyle
müzakerelere katılmamıştır.
Ancak 23 yıllık tecrübesiyle MERCOSUR’a yönelik 2002
yılında hazırlanan Bölgesel Strateji Belgesi’nde bölgede
siyasi ve ekonomik bütünleşmede ciddi bir ilerleme kay-
dedilmediği belirtilmiştir. AB’nin 2007-2013 döneminde
Kalkınma İşbirliği Mekanizması (DCI) altında sağladığı
50 milyon avroluk yardım
Topluluğun kurumsallaşması-
na, gelecekte kurulması planlanan AB-MERCOSUR Katılım
Anlaşması’nın uygulanması için teknik mekanizmaların
geliştirilmesine ve sivil toplumun farkındalığını artırma
ça-
lışmalarına aktarılmıştır. Bu üç temel alan aynı zamanda
2002 tarihli strateji belgesinde iki taraf için önemli zorluk-
lar olarak kaydedilmiştir. Bu durum, AB-MERCOSUR ilişki-
lerindeki bu üç temel öncelik üzerinde istenilen seviyeye
ulaşılmadığının göstergesi olarak gösterilmektedir.
AB, MERCOSUR’un en önemli ticaret ortağı olup 2013
yılında MERCOSUR’un toplam ticaretinin yüzde 19,8’ini
oluşturmaktadır. Bu oran, yaklaşık 110 milyar avro üze-
rinde bir ticaret hacmine denk düşmektedir. Mevcut du-
rumda dokuz adet ticaret müzakere turu ile bölge paza-
rına erişimine yönelik iki müzakere turu tamamlanmıştır.
Öte yandan 26 Ocak 2013 tarihinde AB ve MERCOSUR
arasında gümrük tarifeleri ve kotaları üzerinde anlaşma-
ya varılmıştır. Bu tarihten önce, Arjantin Hükümeti’nin dış
ticaret politikasındaki tercihleri nedeniyle ticari ilişkiler
sekteye uğramış; ancak siyasi ilişkiler sürdürülmüştür.
Türkiye-MERCOSUR
ilişkilerinde ise, 2008 yılında nihai
amacı
serbest ticaret anlaşması
olan görüşmelere başlan-
mış ve bir Çerçeve Anlaşması imzalanmıştır. Mevcut sü-
reçte, siyasi diyalog üzerinden müzakereler yürütülmek-
tedir. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre Türkiye,
MERCOSUR içinde Arjantin ile 2012’de 317 milyon dolar
ihracat; 368 milyon dolar ithalat gerçekleştirmiştir.
AB- ARJANTİN İLİŞKİLERİ
Arjantin ve AB arasındaki ilişkileri bölgesel ve ülke
bazında ele almak gerekir. Bölgesel olarak MERCOSUR
ile olan ilişkiler ele alınmalıdır. AB-Arjantin ilişkilerinin
büyük bir çoğunluğu da MERCOSUR üzerinden ilerlemek-
tedir.
Avrupa Komisyonu verilerine göre, AB, Brezilya’dan
sonra 2013 yılındaki yüzde 16’dan fazla ticaret oranıyla
Arjantin’in ikinci en büyük ticaret ortağıdır. 2012’de AB-
Arjantin ticareti 18,5 milyar avro düzeyinde gerçekleş-
miştir. Arjantin’in AB’ye ihracatının yüzde 73’ünü tarım
ürünleri, yüzde 11’ini ise hammaddeler oluşturmaktadır.
AB’nin ihracatında ise ilk sıralarda ulaşımda kullanılan
malzemeler ve kimyasallar gelmektedir. Arjantin’e hizmet
ihracatı ise 2010 yılında 3 milyar avro iken, 2012 yılında
3,7 milyar avro olmuştur. Ocak-Eylül 2014 dönemine ait
INDEC verilerine göre, AB üye ülkelerinden ülkeye giren
yabancı sermaye girişleri en fazla Hollanda (1,345 mil-
yon dolar), İspanya (1,316 milyon dolar) ve Almanya’dan
(1,221 milyon dolar) gerçekleşmiştir.
AB ve Arjantin arasındaki ilişkileri düzenleyen ilk
önemli adım 1990 yılında Ticaret ve Ekonomik İşbirliği
Anlaşması Çerçevesi
(The Framework Trade and Econo-
mic Co-operation Agreement)
ile atılmıştır. Demokrasi ve
insan haklarının temini ile bölgesel entegrasyonun sağ-
lanması, Anlaşma’nın temel prensiplerini oluşturmakta-
dır. Bu önceliklere yönelik AB tarafından ülkeye aktarılan
yardımlar EIDHR çerçevesinden sağlanmaktadır. Bu an-
laşmaya yönelik iki tarafın düzenli bir araya gelme pren-
sibi ile özellikle enerji, eğitim, ticaret, bilim ve teknoloji
konularında işbirliği için oluşturulan AB-Arjantin Ortak
Komisyonu faaliyetlerini sürdürmektedir. AB, DCI çerçe-
vesinde Arjantin’e 2007-2012 döneminde 65 milyon avro
destek sağlamış ve bu destek daha çok ilişkilerin geliştiril-
mesi, ülkedeki küçük işletmelerin ekonomik rekabetinin
korunması ve eğitim olanaklarının artırılmasına yönelik
çalışmalara aktarılmıştır.
Arjantin’de krizle beraber sorunlar daha da belirgin
hale gelmiştir. Bu durum, AB ile 1990’lı yıllara dayanan
ilişkilerde yakınlaşmaya yol açmıştır. AB, gerek bölge-
sel gerekse ülke bazındaki mali destek programlarını
harekete geçirmiştir. 1999 yılındaki Rio Zirvesi’nde
Tablo 5:
Resmi Aylık Enflasyon Rakamları
2014
Ocak
Şubat
Mart
Nisan
Mayıs
Ocak-Mayıs
3,7
3,4
2,6
1,8
1,4
13,4
Kaynak
: INDEC