82 / 96
A B v e Ü Ç Ü N C Ü Ü L K E L E R
80
19
65
yüksek bütçe açıkları ile enflasyon oranlarını artırmıştır.
Nitekim 1982 yılında yüzde 165 olan enflasyon oranı,
1985 yılında yüzde 672’e ulaşmıştır
2
.
1990’lı yıllarla başlayan süreç, üçüncü döneme işa-
rettir. Bu dönemde, IMF ile olan yakın ilişkiler geliştirilmiş
ve ekonomide devlet müdahalesi azaltılmıştır. Yabancı
sermayenin arttığı bu dönemin ardından; özellikle 1990’lı
yılların sonu ile 2000’li yılların başında, toparlanmaya
başlayan ekonominin yanında, yerli şirketlere odakla-
nılmış ve hükümet tekrar devletleştirme politikasına
yönelmiştir. Tarım ihracatından kesilen vergilerle dev-
letleştirilen emeklilik fonlarından sağlanan kaynaklarla
genişletilmiş maliye ve para politikaları Arjantin’de halkın
desteği ile şekillenen popülist yaklaşımla uygulanmıştır.
3
Bu tür bir politika seçimi kısa dönemli Arjantin ekonomi-
sinin yararına olmuştur; ancak ihracat vergisi ve kotalar
nedeniyle tarım sektörü başta olmak üzere ithalat ağır-
lıklı firmalar, çokuluslu şirketler ve yabancı sermaye bu
durumdan olumsuz etkilenmiştir. Ülkenin tekrar olumsuz
sürece doğru kayması sonucunda, 2001’de halkın sokaklara
döküldüğü protestolar büyük yankı uyandırmıştır. Kriz dö-
neminde Arjantin’in GSYİH’sinin yaklaşık yüzde 90’ını bulan
kamu borçları, yabancı yatırımları kısmıştır. Öte yandan
Arjantin’in, diğer MERCOSUR ülkeleriyle gerçekleştirdiği
ticaret faaliyetlerinde de azalma görülmüştür. Ayrıca 2000
yılında Arjantin’in yoksulluk oranı yüzde 32,8 iken, bu oran
2001-2002 döneminde
4
yüzde 50’yi aşmıştır.
2003 yılındaki Perónist yönetimle, yerli sermayeye
odaklanıldığı görülmektedir. Bu süreçteki toparlanma
2011 yılı sonuna kadar devam etmiştir. 1990’lı yıllarda
özelleştirilen pek çok kurum, 2003-2008 döneminde
kamulaştırılmaya başlanmıştır. 2003 sonrası hızlı eko-
nomik büyüme evresine geçilmiştir. İhracatı artıran,
ithalatı kısan politikalar benimsenmiştir. 2011 yılında
ihracatta toparlanma sağlanmıştır
(Bkz. Tablo 3)
. Ülkeye
giren yabancı sermeyenin değeri, 2009 yılında 3,4 mil-
yon dolar olurken 2011 yılında bu değer, 10,8 milyon
dolara ulaşmıştır.
1
T.C. Buenos Aires BüyükelçiliğiTicaret
Müşavirliği,“Arjantin Ülke Raporu
2013”, s. 15, Haziran 2014
2
Yıllık enflasyon verilerine http://
www.tradingeconomics.com/argentina/inflation-cpi adresinden
ulaşılabilir.
3
Avrupa Komisyonu,“Regional Strategy
Paper 2007-2013”, s.12, 02.08.2007
(E/2007/1640)
4
A.g.e.
Tablo 3:
Arjantin’in DünyaTicareti (milyon avro)
Yıl
İthalat
İhracat
Denge
ToplamTicaret
2003
12,244
26466,
19,222
38,711
2004
18,044
27,796
9,752
45,841
2005
23,058
32,463
9.404
55,521
2006
27,201
37,071
9,870
64,272
2007
32,621
40,847
8,225
73,468
2008
39,069
47,606
8,537
86,675
2009
27,804
39,912
12,108
67,716
2010
42,382
50,863
8,481
93,245
2011
52,757
59,003
6,245
111,760
2012
53,327
61,170
7,843
114,497
2013
59,386
59,987
601
119,373
Kaynak
: Avrupa Komisyonu
Tablo 4:
Arjantin’inTicaretYaptığı İlk 10 Ülke, 2013 (milyon avro)
İthalat (milyon avro)
İhracat (milyon avro)
Dünya
59,386
100 (yüzde)
Dünya
59,987
100 (yüzde)
Brezilya
16,546
27,9
Brezilya
12,624
21
AB
10,262
17,3
AB
7,381
12,3
ABD
8,604
14,5
Çin
4,250
7,1
Çin
7,380
12,4
ABD
3,301
5,5
Bolivya
2,057
3,5
Şili
2,742
4,6
Meksika
1,658
2,8
Venezüella
1,877
3,1
Trinidad
1,538
2,6
Uruguay
1,523
2,5
Japonya
938
1,6
Peru
1,482
2,5
G. Kore
906
1,5
Kanada
1,380
2,3
Şili
881
1,5
Japonya
1,276
2,1
Kaynak
: Avrupa Komisyonu