81 / 96
79
siyeli yüksek olan ülkelerden biridir. Arjantin’in GSYİH’si
2013 yılında 608,5 milyar dolar olurken, kişi başı milli
gelir 14 bin doların üzerindedir. Arjantin İstatistik Kuru-
mu - INDEC’in verilerine göre, işsizlik oranı aynı yıl yüzde
6,4; yıllık enflasyon ise yüzde 10,9 olarak kaydedilmiştir.
Arjantin, Brezilya’dan sonra Latin Amerika’daki en
büyük ikinci ülkedir. Ancak siyasi ve ekonomik istikrarsız-
lık dönemlerini sıkça yaşamış olan Arjantin’in bu durumu,
var olan ekonomik potansiyelin açığa çıkarılmasını ve bü-
yümeyi engellemiştir. 2013 yılında Arjantin’in en önemli
ticaret ortakları MERCOSUR ülkeleri, AB ve Uzakdoğu
ülkeleri olmuştur. 2014 yılında ticaret oranlarının aşağı
yönde bir eğilim göstermesinin başlıca nedenleri, 2008-
2012 dönemi içinde ihracat lisanslarındaki sıkı devlet mü-
dahalesinin ve dış ticaret politikasının değişen yüzünün
yansımaları olarak gösterilmektedir
(Bkz. Tablo 1)
.
Tarım, sanayi ve hizmet sektörleri, ülkenin en büyük
ekonomik gelir kaynaklarıdır. Ancak ülkenin kriz dönem-
lerine bakıldığında, 2008 ve 2012 yılının başında uygula-
nan tarım ürünleri ihracatını azaltan ticaret politikaları,
tarım sektöründe dalgalanmalara yol açmıştır. 2009 yılın-
da başlayan gerileme, 2013 yılında da devam etmiştir. İh-
racat miktarı 2013 yılında 200 bin tonun üzerine çıkmışsa
da önceki yıllara kıyasla oldukça düşük seviyede kalmıştır.
1900’lü yılların başından itibaren meydana gelen
pek çok istikrarsızlık ortamı, Arjantin’in sosyal, siyasi ve
ekonomik alandaki performansını sürekli olarak olumsuz
yönde etkilemiştir. Arjantin ekonomisinin seyrini çizen en
önemli etken, müdahaleci gelenekten gelen devlet kont-
rolleri olmuştur.
Arjantin’in tarihsel süreçte yaşadığı istikrarsızlık dö-
nemleri üç başlıkta incelenebilir. Bağımsızlık dönemiyle
başlayan ilk süreçte, ülke, Birinci Dünya Savaşı’na kadar
güçlü bir ekonomik ve toplumsal refah seviyesinde kal-
mıştır. Arjantin ekonomisi özellikle tarım ürünlerine
yönelik küresel talep artışı sayesinde hızla büyümüştür.
İkinci dönem yani savaş sonrası dönemde ülke ekonomisi
giderek zayıflamıştır. Bu durumun en belirgin nedeni, Ar-
jantin ekonomisinin dışa bağımlı politikalarla ayakta kal-
ması olarak gösterilmektedir. Bağımsızlıkla başlayan hızlı
güven ve ekonomik büyümenin altındaki zayıf finansal
altyapı da gün yüzüne çıkarak bu inişe zemin hazırlamış-
tır. Savaş döneminde Arjantin ürünlerine olan talepteki
düşüşe bağlı olarak ihracat da azalmıştır. Ülke, Perón dö-
neminde, yani 1946 yılında kamulaştırma hareketi içine
girmiş; ürünlere yönelik sıkı koruma önlemleri alınmıştır.
Ancak ekonomiye yapılan bu güçlü devlet müdahaleleri,
ücret dengesizliklerini de tetiklemiştir. Mali açık veren
Arjantin, bir de 1970’li yıllarda dönemin küresel sorun-
ları nedeniyle (Falkland Savaşı ve Meksika’daki borç krizi)
Tablo 1:
Arjantin’in AB Dışındaki Ekonomik BölgelerleTicareti
Bölge
İhracat
İthalat
Ticaret Dengesi
2013
2014
2013
2014
2013
2014
MERCOSUR
23,196
15,076
20,429
11,907
2,767
3,169
NAFTA
7,601
5,031
10,720
10,720
-3,118
-3,560
ASEAN, Güney Kore, Çin, Japonya ve Hindistan 15,200
11,350
17,146
12,150
-1,945
-799
Magrib ve Mısır
3,857
3,259
191,571
109,233
3,665
3,150
Diğer
21,213
13,555
11,639
8,702
9,574
4,853
Kaynak
: Instituto Nacional de Estadistica y Consos (INDEC), ForeignTrade Statistics, Kasım 2014 (Tablodaki 2014 verileri, Ocak-Eylül 2014 tarih aralığına aittir.)
Tablo 2:
Arjantin’de GSYİH’nin Sektörel Dağılımı (yüzde)
Sektör
2008
2009
2010
2011
2012
2013
Hizmet
57,5
60,3
58,7
58,2
61,2
62,28
Sanayi
32,5
32,1
31,2
31,1
29,89
29,68
Tarım
9,9
7,6
10,1
10,7
8,9
8,04
Kaynak
: INDEC