Page 37 - İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi

37

giydi ve buradan ciddi bir tasarruf edildi. Daha sonra nükleer

enerjiye geçme kararı alındı ama uzun tartışmalar sonunda,

1980’lerin başında bundan vazgeçtiler. “Dünyanın geleceği-

ni riske atmayacağız” diyerek, yenilenebilir enerji kaynakla-

rına yöneldiler. Bugün Danimarka gibi soğuk bir kuzey ülke-

sinde enerjinin yüzde 20-25’i yenilenebilir enerjiden, biyo-

kütleden elde ediliyor. Dünyanın en önemli rüzgâr türbini

yapan ülkelerinden biri Danimarka ve dünyanın rüzgâr tür-

binlerinin üçte birini üretiyorlar.Yine Danimarka, biyokütleyi

yakıta çeviren önemli firmaları barındırıyor. Dolayısıyla Da-

nimarka, bu iyi niyetinin yanına bir de kuzeyde petrol bu-

lunca, bugün enerjisinin tamamını kendi öz kaynaklarından

(yüzde 99 öz kaynak) sağlıyor. Nerdeyse hiç enerji ithal et-

miyor, 1990’ların başından beri yeni enerji yatırımı yapmı-

yor. Buna karşılık ekonomisi büyüyor ve işsizlik sorunu yüzde

2’ler civarında. Hal böyleyken yapılana şapka çıkartmayı da

bilmeliyiz. Yapılan olağanüstü güzel bir şey ve bence her ül-

kenin önünde olması gereken bir model… İstanbul’a gelin-

ce, iki sene önce yeşil bina sayısı 50-60 taneydi. Geçen sene

100 oldu ve bu sene 150 olmakla beraber sayılar artıyor. Bi-

zim sertifikanın mecbur tutulması halinde, özellikle yıllık 50

milyar dolarlık sektör olan gayrimenkul sektöründeki 20-30

milyar dolarlık kısmı konutların oluşturduğunu düşünürsek,

bunun nasıl çığ gibi büyüyeceğini göreceğiz. Üç sene sonra

farklı bir Türkiye konuşabiliriz. İstanbul’da da bir şeyler ya-

pılıyor tabii ki.

Avrupalı belediyelerle çalışmalarınız var mı?

İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Küçükçekmece Be-

lediyesi ile çalışmalarımız var. Küçükçekmece Belediye bi-

nası BREEAM sertifikası ile yapılıyor. Bu noktada biz diyo-

ruz ki, “Türkiye madem kaynak israf etmek istemiyor, o za-

man binalara verilen sertifikalar üzerinden değerlerini dı-

şarıya taşımasın. Bir yandan tasarruf ederken bir yandan o

belgeler için milyonlarca dolar dışarıya gitmesin.” Örneğin,

Türkiye’deki toplam 19 milyon konutun her birinin yeşil bina

sertifikası için 1000 lira alsanız, toplamda bu çalışma 19 mil-

yar lira olur. Böylesine büyük bir kaynak, bazı şeyleri mecbur

kılmazsanız, dışarı çıkacaktır.

Sertifika sisteminin zorunlu hale geldiği haberini, Şu-

bat ayındaki Yeşil Binalar Zirvesi’nde duymak mümkün ola-

bilir mi?

Bunu yapacak olan bizler değil, devlet olacaktır. An-

cak biz gereken söylemlerde bulunuyoruz. Onlar da kayıtsız

kalmadılar. Umarım süreçte bu şekilde devam eder.

Yenilenebilir enerji kullanımında Türkiye’nin potansiyeli

belliyken, neden birçok Avrupa ülkesine göre çok daha geride-

yiz? Nedir bunu yavaşlatan etken?

Bugün Türkiye’de 55 bin MW kurulu enerji kapasitesi

var. Bunun büyük bir bölümü doğal gaz, kömür, termal kay-

naklar, kısmen hidroelektrik ve çok azı yenilenebilir ener-

ji kaynaklarından elde ediliyor. Türkiye önümüzdeki 10-15

yıllık süreçte bunu 110 bin MW’a çıkarma hedefinde. Bunun

da parasal karşılığı 130 milyar dolar. Sadece 20 milyar do-

lardan fazla parayı nükleere yatıracağız. Türkiye her ne ya-

parsa yapsın, bugünden sonra enerji konusunda üretimden

daha önemli iki şeyi yapmak zorunda: Bina yalıtımları üze-

rinden giderek, üretimden daha fazlasını tasarruftan sağ-

lama durumunda. Çünkü dünyanın en ucuz enerjisi, üreten

değil tasarruf eden enerjidir. Bu gerçekle, Türkiye yeni ener-

ji kaynaklarına yatıracağı paranın büyük bölümünü tasarruf

için harcadığı zaman daha büyük verimlilik elde edecektir.

Diğer bir gerçekse, Türkiye’nin yenilenebilir enerji kaynakla-

rına yönelmek zorunda olmasıdır. Ülkemiz güneş, su, jeoter-

mal ve biyokütle enerjisinin üretim üssü gibidir. Türkiye’de

ortalama 2700 saat faydalı güneş saati var. Bu müthiş bir ra-

kam… Güneş enerjisinin petrole eş değer enerji büyüklü-

ğü 87 milyon tondur. Türkiye’nin petrol cinsinden elde etti-

ği enerji ise 90-100 milyon ton. Bu üretim açısından, 2700

saat yaklaşık 4 aya denk geliyor. Jeotermalde de 31 bin 800

MW’lık kapasite hesaplanıyor. Bu noktada dünyada üçün-

cü, Avrupa’da birinciyiz. Rüzgârda düşünülen potansiyel-

se 53-54 bin MW ve bu teknolojiye bağlı olarak artıyor. Bu-

nun enerjiye çevrilen kısmı ise 14 bin MW. Nükleere bakıldı-

ğında 10 bin MW için 20 milyar dolar yatırım gerekiyor. Kar-

şılaştırıldığında, hangisinin daha kazançlı olduğu belli değil

mi? Biyokütlede enerji eşdeğeri, 32-33 milyon ton petrol eş-

değer enerjidir. Sadece güneş ve biyokütlenin tamamını kul-

lansak, Türkiye’nin yıllık ihtiyacına eşdeğer oran çıkıyor. Şim-

di düşünmeliyiz: Siz fakir bir ülke misiniz? Yoksa enerjinizi

doğru kullanmayan bir ülke misiniz?

Page 37 - İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi - Kasım 2012