İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi // Haziran 2024

76 İKTİSADİ KALKINMA VAKFI DERGİSİ AB liderleri 13 Aralık 2023 tarihli AB Liderleri Zirvesi’nde aldıkları kararla Türkiye ile ilişkilerin geleceği konusundaki tartışmayı 2024 yılına bırakmışlardı. alır almaz parlamentoyu feshederek ülkeyi acilen (30 Haziran’da) seçime götürme kararı aldı. Belçika Başbakanı Alexander de Croo istifa etti. Almanya Şansölyesi Olaf Scholz’un partisi ciddi bir oy kaybıyla üçüncülüğe düştü, gücü ciddi bir sarsıntı geçirdi. İtalya Başbakanı Meloni seçimden zaferle çıktı ama o za - ten İtalyan ulusalcı sağının lideri olarak iktidara gelmişti. Yabancı ve göçmen karşıtlığını prog - ramlarının ve söylemlerinin üst sıraları - na oturtan söz konusu partilerin başarı - sı, haklı olarak AB ülkelerinde yaşayan vatandaşlarımızı hayli huzursuz etmiş durumda ama sadece AB’de yaşayan va - tandaşlarımızı rahatsız hissettirmekle kalmayacak bu resim, Türkiye-AB iliş - kilerini de ister istemez etkileyecektir. Hatırlanacağı gibi, AB liderleri 13 Ara - lık 2023 tarihli AB Liderleri Zirvesi’nde aldıkları -daha doğrusu alamadıkları- kararla Türkiye ile ilişkilerin geleceği konusundaki tartışmayı 2024 yılına bırakmışlardı. Eğer ABD başkanlık se - çimlerini, AB kurumlarının yeni yöneti - cilerini ve yeni AP’nin idari yapılanma - sının ortaya çıkmasını da bekleyelim de Türkiye’yi sonra görüşelim derlerse şa - şırmayacağım. Gerçi bu ay sonunda, AB Konseyi Dönem Başkanlığı’nı altı ay için Macaristan üstlenecek ama acaba onun gündem öncelikleri arasında Türkiye konusu var mı bilemiyorum. Gerçi erken ya da geç, ne zaman görüşürlerse görüş - sünler çıkacak kararın bizi memnun ede - ceğini hiç sanmıyorum. BRÜKSEL’DEN BAKINCA AP ilk kez 1958 yılında, o zamanki adıyla Avrupa Parlamenter Meclisi (European Parliamentary Assembly) olarak toplanmış, 1962 yılında Avrupa Parlamentosu adını almıştır. 1979 yılına kadar milletvekilleri, üye ülkeler parlamentoları tarafından atamayla görevlendirilmiştir. Şubat 2018’de AP, Birleşik Krallık AB’den çıkacağı için, milletvekili sayısını 751’den 705’e indirme kararı almıştır. Ancak, Birleşik Krallık’ın çıkışının planlandığı gibi 29 Mart 2019’de gerçekleşmeyip, 31 Ocak 2020’ye kalması üzerine Birleşik Krallık da seçimlere katılmıştır. Merkezin ağırlığını hesaplarken sadece iki büyük merkez partisinin oy toplamına değil, AP’deki toplam milletvekili sayısına da bakmak gerekir. Örneğin, iki partinin toplam milletvekili oranı 1979’da 210 milletvekili ile %54 iken 2024 seçimlerinde 326 milletvekili ile %45’e gerilemiştir. 1 2 3