İKTİSADİ KALKINMA VAKFI DERGİSİ
27
fazla tepkiyi alan ise şüphesiz Avru-
pa Komisyonu Başkanlığı ve Lizbon
Antlaşması ile oluşturulan AB Konseyi
Başkanlığı makamlarının birleştirilme-
sini önermesi oldu. Gemi analojisine
sıkça başvurduğu konuşmasında, bu
önerisini “Gemiyi idare eden tek kaptan
olursa Avrupa daha iyi anlaşılır” sözle-
riyle destekleyen Juncker’in bu önerisi,
farklı tepkiler aldı. Bazıları Juncker’in
bu öneriyi federal eğilimlerin yüksek
olduğu AP’nin takdirini kazanmak, di-
ğerleri ise tartışma yaratmak için or-
taya koyduğu yorumunda bulundular.
AB liderlerinden Danimarka Başbakanı
Lars Rasmussen ise
üzerinden
yaptığı açıklamada, Konseyin üye ül-
keleri temsil eden önemli bir kurum
olduğunu belirterek, kurumların yetki
ve rollerinin karıştırılmaması gerektiği
uyarısında bulundu
5
.
Juncker’in Yol Haritası
Juncker, altıncı senaryo olarak nite-
lendirdiği “daha bütünleşmiş, daha güçlü
ve daha demokratik bir AB”ye erişmek
için Mart 2019’a kadar yapılması gere-
kenleri içeren yol haritasını AB Konseyi
dönem başkanlığını yürütecek ülkeler
olan Estonya, Bulgaristan, Avusturya ve
Romanya liderleri ile AB kurumlarının
başkanlarına ilettiğini açıkladı. Bu kap-
samda, Mart 2018’de AB bütçesinin ge-
leceğine dair sunulacak planın yukarıda
söz edilen girişimlerin yerine getirilme-
sinde belirleyici olacağının altını çizdi.
Brexit’e de AB’nin geleceği bağla-
mında yalnızca kısaca değinen Juncker,
Birleşik Krallık’ın AB’den ayrılması ön-
görülen 29 Mart 2019 tarihinin AB için
oldukça üzücü ve trajik bir an olaca-
ğını ifade ederken bu tarihten bir gün
sonrasına odaklandı ve AB’nin, 27’ler
Avrupası’na dönüşeceği 30 Mart 2019’a
güçlü şekilde hazırlanması gerektiğini
vurguladı. Juncker, bu tarihte, AB Dö-
nem Başkanı Romanya’nın ev sahipli-
ğinde Sibiu şehrinde; daha bütünleşmiş,
daha demokratik ve daha güçlü bir Birlik
yaratmak için gerekli kararları almak
üzere özel bir zirvenin toplanması çağ-
rısında bulundu.
30 Mart 2019’da AB vatandaşları-
nın, nasıl bir Avrupa’ya uyanacaklarının
da demokrasiyle bir sonraki randevu-
ları olan Mayıs 2019 AP seçimlerindeki
tavrını da belirleyeceğine dikkat çeken
Juncker, reformların uygulanmasının
önemine değindi. Juncker, son olarak, AB
vatandaşlarının AP seçimleri için sandığa
gittiklerinde AB’nin kendilerine yarar
sağlayan bir oluşum olduğundan zerre
kadar şüphe duymadan oy kullanmala-
rının reformların gerçekleştirilmesine
bağlı olduğunu vurguladı.
Çok Vitesli Değil,
Tek Vitesli Avrupa mı?
Beyaz Kitap sürecindeki tartışmalar,
AB için Brexit sonrasında “çok katman-
lı” ya da “çok vitesli” bir geleceğe işaret
ederken Juncker’in konuşmasında Av-
rupa bütünleşmesi için AB-27’nin hep
birlikte ileriye gideceği bir geleceği tasvir
etmesi oldukça çarpıcıydı. “Çok vitesli
Avrupa”, AB bütünleşmesinin itici gücü
Fransa ve Almanya tarafından destek-
leniyor. Bu görüş, 6 Mart 2017 tarihin-
de, Versay’da Avro Alanı’nın en güçlü
dört ekonomisini bir araya getiren mini
zirvede, İtalya ve İspanya tarafından da
benimsenmişti. Hatta Komisyon Başka-
nı’nın da Avrupa bütünleşmesi için tercih
ettiği rotanın çok vitesli Avrupa olduğu
görüşü yaygındı. Buna karşın konuşma-
sında, hâlihazırda çok vitesli Avrupa’nın
uygulanmakta olduğu iki temel proje olan
22 üye ülkeyi kapsayan Schengen Alanı
ve 19 üye ülkeyi kapsayan Avro Alanı’nın
tüm üye ülkeleri kapsaması gerektiğine
dikkat çekmesi, Komisyon Başkanı’nın
bu düşünceden uzaklaştığını ortaya koy-
du. Juncker’in çok vitesli Avrupa’yı des-
tekleyen bir açıklama yapmaması, ikinci
sınıf AB üyesi olarak nitelendirilecekleri
korkusunu taşıyan Doğu Avrupalı Üye
Devletleri bir nebze rahatlatsa da Avrupa
bütünleşmesinin gelecekteki rotasına
ilişkin soru işaretlerini artırdı.
■
1
2017 Birliğin Durumu konuşmasının İKV uzmanları tarafından
hazırlanan çevirisine erişmek için:
http://www.ikv.org.tr/images/files/SOTEU%202017_IKV%20ceviri.pdf
2
Max Emanuel Mannweiler,“#SOTEU – Mr Juncker’s Delors moment?”,
19.09.2017, Blog Post, Jacques Delors Institute, Berlin, http://www.
delorsinstitut.de/en/allgemein-en/soteu-mr-junckers-delors-mo-ment/ Erişim tarihi: 27.09.2017
3
Florian Eder ve David M. Herszenhorn,“State of the Juncker”, Politico,
06.09.2017,
https://www.politico.eu/article/jean-claude-juncker-in-terview-state-of-the-union/ Erişim tarihi: 28.09.2017
4
Daniel Boffey,“Europe’s ‘food apartheid’: are brands in the east lower
quality than in the west?”,The Guardian, 15.09.2017, https://www.
theguardian.com/inequality/2017/sep/15/europes-food-apartheid-are-brands-in-the-east-lower-quality-than-in-the-west Erişim tarihi:
28.09.2017
5
Maïa De La Baume, Florian Eder ve Quentin Ariès,“Juncker’s one-pre-
sident proposal draws few cheers”, Politico, 13.09.2017, https://
www.politico.eu/article/jean-claude-juncker-donald-tusk-commis-sion-european-council-one-president-proposal-draws-few-cheers/
Erişim tarihi: 28.09.2017




