Page 27 - İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi - Eylül 2012
Basic HTML Version
27
AVRUPA BİRLİĞİ –ASYA
AB-GÜNEY KORE
Güney Kore ile 6 Ekim 2010 tarihinde imzalanan ve
1 Temmuz 2011 tarihinden beri yürürlükte olan STA, AB’nin
şu ana kadar akdettiği en önemli ve en kapsamlı ikili ticari
anlaşması niteliğini taşıyor. Güney Kore’nin, AB’nin Asya’da
ikili ticari anlaşma imzaladığı ilk ülke konumunda olması da,
bir bakıma, AB’nin Asya eksenine kayan ekonomik güç mer-
kezine yönelik önemli yatırımlar yapmaya başladığının gös-
tergesidir.
AB ve Güney Kore arasındaki STA ile iki taraf arasın-
da önemli düzeydeki vergi ve tarife dışı engellerin kaldırıl-
ması öngörüldü. Bu anlaşma kapsamında, her ne kadar yer-
li üreticilerin rekabet gücünü korumak için sanayi ve tarım
ürünlerindeki gümrük vergilerinin kaldırılması bir geçiş sü-
recine bağlanmış olsa da, önümüzdeki beş yıl içinde sana-
yi ve tarım ürünlerine uygulanan gümrük vergilerinin yüzde
98 oranında kaldırılması ve uzun vadede de tamamen ber-
taraf edilmesi söz konusu. Ancak, hassas olarak nitelendiri-
len bazı tarım ve balıkçılık ürünleri için yedi yıldan daha faz-
la geçiş dönemi tanınması ve pirinç gibi bazı tarım ürünleri-
ne yönelik gümrük vergilerinin kaldırılmalarından muaf tu-
tulmaları taraflarca da kabul edildi.
Güney Kore ile yapılan anlaşmanın, AB açısından bir
diğer önemi ise ilk defa rekabet içinde olduğu birçok hiz-
met (örneğin telekomünikasyon, çevre hizmetleri, mali ve
hukuki hizmet, nakliye ve inşaat sektörleri) ticaretinin ser-
bestleştirilmesi için önemli girişimlerde bulunarak, AB şir-
ketlerinin Güney Kore pazarına ve yeni ekonomik güç mer-
kezi olan Asya pazarına açılmalarının hedeflenmesidir. Bun-
lara ek olarak, söz konusu anlaşma rekabet politikası, devlet
yardımları, fikri mülkiyet ve kamu alımlarına yönelik kural-
ları belirlemesinin yanı sıra ticari korunma kurallarını (anti
damping/ anti sübvansiyon), ticari teknik engeller ile sağlık
ve bitki sağlığına yönelik önlemleri de kapsıyor. Anlaşmada,
bir yandan çevrenin, diğer yandan da işçi haklarının korun-
masına yönelik girişimlere de önayak olunarak, sürdürülebi-
lir kalkınma gibi alanlara da değiniliyor.
Yine, AB ve Güney Kore arasındaki ticari anlaşmaya ek
birkaç protokol de yer alıyor. Bunlardan biri, menşe kuralları-
nı belirleyen, bir diğeri ise iki taraf arasındaki kültürel etkin-
liklerde iş birliğinin teşvik edilmesini ve sanatçıların serbest
dolaşımlarının kolaylaştırılmasını amaçlayan protokoller. Bir
başka önemli husus ise STA’nın uygulanmasını denetlemek
amacıyla bir ticaret komisyonunun oluşturulmasının yine bu
anlaşmayla öngörülmesi.
Güney Kore ile yapılan bu anlaşmanın yürürlüğe gir-
mesiyle, AB’nin yeni ticaret akışında önümüzdeki yirmi yıl
içinde 19 milyar avro gibi bir kazanç elde etmesi bekleniyor.
Anlaşmanın sadece bir yıldan beri yürürlükte olduğu göz
önünde tutulursa, gümrük vergilerinde sağlanan avantajla-
rın etkilerinin ortaya çıkması için daha uzun bir süre gerek-
li ama söz konusu anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte,
AB şirketlerinin şimdiden 350 milyar avro değerinde kazanç
elde ettikleri söyleniyor. Avrupa Komisyonu’nun yayımladığı
veriler doğrultusunda, anlaşmanın yürürlüğe girmesinden
itibaren geçen dokuz aylık sürede AB’nin Güney Kore’ye olan
ihracatı 2007 yılına göre 6,7 milyar avroluk (yüzde 35) bir ar-
tış kaydederken, gümrük vergilerinin kaldırıldığı şarap, bazı
kimyasal ürünler, tekstil ve giyim, demir ve çelik gibi ürün-
lerdeki AB ihracatının 2,7 milyar avro değerinde (yüzde 46)
arttığı gözleniyor. Gümrük vergilerin kısmi olarak kaldırıldığı
araba ve tarım sektöründeki ürünlerin AB ihracatındaki artış
miktarı ise 3 milyar avro (yüzde 36)…Yine gümrük vergile-
rinde hiçbir değişikliğin yapılmadığı belirli tarım ürünlerin-
deki artış da 1 milyar avro (yüzde 23) olarak gerçekleşmiş.
Avrupa Komisyonu, bir yandan da söz konusu anlaş-
manın AB için önemli avantajlar sağladığına ilişkin bilgi-
lendirme çalışmalarını sürdürmeye devam ediyor. Bu kap-
samda, örneğin, Avrupa şirketleri için tüm Avrupa dillerin-
de, mevcut
“Pratikte AB-Güney Kore Serbest Ticaret Anlaş-
ması”
başlıklı bir rehber yayımlanırken
3
, bu rehberin hazır-
lanmasındaki en önemli amaç, AB şirketlerinin bu anlaşma-
dan etkin bir şekilde yararlanmaları için onlara pratik bilgi-
ler sunarak hangi prosedürleri uygulamaları gerektiği konu-
sunda yol göstermek olarak öne çıkıyor. Ancak, hatırlanaca-
ğı üzere, Güney Kore ve Avrupa yetkilileri anlaşmanın içe-
riğine ilişkin müzakereleri yürütürlerken, Avrupa otomobil
sektörünün yoğun tepkileriyle karşı karşıya gelmişlerdi. Ni-
tekim Avrupa otomobil endüstrisi, AB pazarının Güney Kore
otomobillerinin hücumuna uğramasına ilişkin endişelerini
dile getirmeye de devam ediyor. Son olarak Fransa, Avrupa
Komisyonu’na Güney Kore’den ithal edilen otomobillerin ya-
kından gözetilmesini talep etmiş, ayrıca Avrupa banka ve fi-
nans kurumları da Güney Kore’deki rakip kuruluşların pazar-
larını yabancılara açmak için gerekli yasal düzenlemeleri uy-
gulamadıkları -özellikle bilgi transferleri alanında- yönünde
şikâyetlerde bulunmuşlardı.
3
Söz konusu rehbere
/
doclib/docs/2011/october/
tradoc_148303.pdf İnternet
adresinden ulaşılabilir.
