G Ö R Ü Ş
10
19
65
göçü değil. Avrupa tarihi çok daha trajik göçlerle yazılmış bir
tarihe sahip!Türkiye’yi çalışmak için terk edip tamamen fark-
lı bir kültüre gelen birinci nesil göçmenler, elbette ciddi trav-
malar yaşadı. Ancak bugün bahsettiğimiz üçüncü, hatta dör-
düncü nesil için duygusallaşıp, hâlâ travmalar varmış gibi
göçü anlamaya ve anlatmaya çalışmak, gerçekçi bir tavır ol-
maz. Bireysel ve toplumsal hüzünleri, trajedileri, ayrılıkları
bilmek ayrı bir şey; bu duyguya kapılıp, son 50 yılı bu duygu
birikimi içerisinde yaşamak apayrı bir şey. Tüm yaşananlara
rağmen, olumlu veya olumsuz, 50 yılın sonunda Türkiye’den
Almanya’ya göçe umutla bakabileceğimiz birçok neden var!
50 yıllık göç hikâyesinde ise Berlin’in özel bir yeri var.
Hele de Türkiye’den Almanya’ya giden misafir işçiler için...
Belki Berlin yerine “Kreuzberg” demek daha doğru olabilir.
Bir zamanlar “getto” olarak adlandırılan bu göçmen semti-
nin, son on yılda emlâk piyasasının, devlet politikası ve ya-
pısal ayrımcılığın sonucunda hızla değiştiğini görmek müm-
kün. Bugün Kreuzberg, bir göç semtinin sosyal ve ekonomik
başarısını kanıtlayan popüler mekânları, restoranları ve ka-
feleriyle çağdaş Berlin kültürünün şekillenmesine büyük
katkı sağlayan, dinamik ve çekici çok kültürlülüğün bir sem-
bolü, başarılı bir göçmen toplumunun modeli olarak karşı-
mıza çıkan bir semt.
BERLİN: YARATICI EKONOMİNİN YENİ MERKEZİ
Çok kültürlülüğün simgesi Berlin’i, sadece başarılı bir
entegrasyon modeli olarak görmemekte fayda var. En azın-
dan bu son ziyaretim, bana bunu gösterdi. Ekonomik kriz son
yıllarda Avrupa coğrafyasını kasıp kavururken, bu yazı dizi-
sinin her noktasında belirtmeye çalıştığımız gibi, “Berlin’de
bir şeyler oluyor.”Dünyanın, Avrupa’nın ve Türkiye’nin yoğun
gündemi, bu gelişmeleri görmemize engel olabilirken, ya-
kın zamanda bu kavramların daha fazla tartışılacağı da ke-
sin bir gerçek.
Yazı dizimizin geçen ayki ilk bölümünde, Berlin’e,
hızla büyüyen, özellikle bilişim kökenli
startup
ların pen-
ceresinden bakmıştık. Tüm dünyanın yakından takip etti-
ği Berlin’de ki bu hızlı dönüşümü, Avrupa’nın orta yerinde-