47 / 100
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI DERGİSİ
45
Faslın Kapsamı
Rekabet Politikasının ve politikayı
oluşturan müktesebatın temel amacı,
üye ülkelerde faaliyet gösteren ekono-
mik aktörlerin eşit koşullarda rekabet
edebileceği bir iç pazar oluşumunun
sağlanmasıdır. AB, rekabet politikası
yoluyla piyasa ekonomisinin tüm me-
kanizmalarıyla sağlıklı işleyebilmesi-
nin sağlanması için rekabetin hukuka
aykırı olarak sınırlandırılmasının önü-
ne geçen kurallar getirdi. Bu kurallar,
iç pazarda rekabetin bozulmasını en-
gellemeyi sağlayan bir sistem oluştu-
ruyor. AB Rekabet Politikası kuralları,
teşebbüslere yönelik rekabet kuralları
(tekelcilik karşıtı kurallar) ve üye ülke-
lere yönelik rekabet kuralları olmak
üzere iki ana başlık altında toplanıyor.
bir hâkim durum oluşturmalarının ya
da mevcut bir hâkim durumu güçlen-
dirmelerinin engellenmesi amacıyla
denetleniyor (139/2004 sayılı Konsey
Tüzüğü).
ABİDA ile üye ülkelerin bizzat karar
ve eylemleri ile rekabeti bozmalarının
önüne geçilmesi amacıyla bazı kurallar
getiriliyor. Bu kapsamda, devlet destek-
leri ve kamu teşebbüsleri ile kendileri-
ne özel veya inhisarı haklar tanınmış
teşebbüslerden bahsediliyor. Üye ülke
tarafından veya devlet kaynakları ara-
cılığıyla herhangi bir şekilde verilen ve
belirli teşebbüsleri veya belirli ürünle-
rin üretimini kayırarak rekabeti bozan
veya bozma tehlikesi yaratan ve üye
ülkeler arasındaki ticareti etkileyen her
türlü destek yasaklanıyor. Ancak bu ya-
Teşebbüslere yönelik rekabet ku-
ralları çerçevesinde, AB’nin İşleyişine
Dair Anlaşma’nın (ABİDA) 101’inci
maddesi ile üye ülkeler arasındaki ti-
careti etkileyebilecek nitelikte olan ve
iç pazardaki rekabeti engelleyebilecek,
kısıtlayabilecek ya da bozabilecek te-
şebbüsler arası anlaşma, uyumlu ey-
lem ve teşebbüs birlikleri kararları ile
yasaklanıyor. Yine bu kapsamda, belirli
bir mal ve hizmet piyasası bağlamında
iç pazarın tamamında ya da önemli
bir kısmında hâkim durumda bulu-
nan bir veya daha fazla teşebbüsün,
mevcut hâkim durumunu piyasada
rekabeti engelleyecek şekilde kötüye
kullanması da engelleniyor. Ayrıca,
şirket birleşmeleri ve devralmaları
da rekabetin bozulmasına yol açacak
Fasıl Adı
Rekabet Politikası
Fasıl Numarası
8
Tarama Süreci
Tanıtıcı Tarama: 8-9 Kasım 2005
Ayrıntılı Tarama: 1-2 Aralık 2005
Açılış Kriteri
1. Devlet destekleri konusunda şeffaϐlığın sağlanmasını teminen
Gümrük Birliği’nin son aşamasının uygulanmasına ilişkin 1/95
sayılı Ortaklık Konseyi Kararının kapsadığı tüm devlet desteği
tedbirlerinin kapsamlı bir envanterinin AB’ye iletilmesi;
2. 2001 yılından bu yana çelik sektöründe kapasite değişimine ve her
bir şirkete verilen devlet desteklerine ilişkin ayrıntılı bilgi sunul-
ması;
3. Türkiye ve AB arasındaki mevcut ikili anlaşmalardan kaynaklanan
yükümlülüklerin yerine getirilmesi amacıyla devlet desteklerinin
onaylanması, devlet destekleri uygulamasının izlenmesi ve devlet
desteklerinin geri alınmasına ilişkin genel şartları ve kuralları
belirleyen bir devlet destekleri kanununun kabul edilmesi;
4. Mevcut ikili anlaşmalardan kaynaklanan devlet destekleri kural-
larının tam olarak uygulanması için gerekli yetkilere sahip işlevsel
olarak bağımsız bir devlet destekleri otoritesinin kurulması;
5. Türkiye ve AB arasındaki mevcut ikili anlaşmalardan kaynaklanan
yükümlülükler ile uyumsuz olduğu belirlenen tüm diğer destek
tedbirlerinin veya eş etkili tedbirlerin uyumlaştırılması amacıy-
la açık bir takvim içeren, Komisyonun kabul edeceği bir eylem
planının sunulması;
6. Kömür ve çelik ürünlerinde ticarete ilişkin olarak, AKÇT ve Türkiye
arasındaki anlaşmaya aykırı şekilde verilmiş devlet desteklerinden
hiçbir çelik şirketinin faydalanmamasının temini amacıyla gerekli
tüm tedbirlerin kabul edilmesi.
Kapanış Kriteri
-
Açıl(a)mama
Sebebi
Kriterlerinin henüz karşılanmaması