Komisyonun çevrim içi satışlarda yanıltıcı indirimler ve ek ücretlere karşı aldığı önlemlere ilişkin İKV Bilgi Notu yayımlandı.

KOMİSYON ÇEVRİM İÇİ SATIŞLARDA YANILTICI İNDİRİM UYGULAMALARI TESPİT ETTİ

Bared Çil, İKV Uzmanı

Avrupa Komisyonu ve 23 Üye Devletin yanı sıra İzlanda ve Norveç’teki tüketici koruma otoriteleri, 26 Mart 2026 tarihinde, Black Friday ve Cyber Monday indirimleri sırasında çevrim içi fiyatlandırma uygulamalarına yönelik yürütülen inceleme sonuçlarını yayımladı[1]. AB tüketici hukukuna uyumu değerlendirmeyi amaçlayan incelemede, denetlenen 314 çevrim içi satıcının yaklaşık %30’unun indirimleri hatalı şekilde gösterdiği tespit edildi. Mevzuata göre, bir indirimin referans fiyatının son 30 gün içerisindeki en düşük fiyat olması gerekiyor.

Denetim kapsamında ayrıca tüketicilerin satın alma davranışlarını etkileyebilecek satış teknikleri de incelendi. Buna göre satıcıların %36’sının tüketicinin sepetine isteğe bağlı ürünler eklemeye çalıştığı, bunların önemli bir kısmında açık rıza alınmadığı belirlendi. %34’ünün fiyat karşılaştırması sunduğu, ancak bunların %60’ında karşılaştırmanın dayanağının yeterince açıklanmadığı görüldü. Satıcıların %18’inin stok tükeniyor iddiası veya geri sayım sayaçları gibi baskılayıcı satış tekniklerine başvurduğu, bu vakaların yarısından fazlasının yanıltıcı nitelikte olduğu tespit edildi. Ayrıca %10 oranında damla fiyatlandırma (drip pricing) uygulamasına rastlandı. Bu yöntemde kargo veya hizmet ücretleri gibi ek maliyetler satın alma sürecinin son aşamasında ortaya çıkıyor.

Tüketicinin açık rızası olmadan sepete ürün eklenmesi, yanıltıcı fiyat gösterimi, sahte stoğun bitmesi iddiaları veya ek ücretlerin gizlenmesi AB tüketici hukukuna aykırı uygulamalar arasında yer alıyor. Tarama sonuçları doğrultusunda ulusal tüketici otoritelerinin ilgili işletmelere karşı yaptırım uygulayabileceği belirtiliyor.

Tarama, Tüketiciyi Koruma İş Birliği Ağı (Consumer Protection Cooperation Network -CPC) çerçevesinde, Avrupa Komisyonu koordinasyonunda gerçekleştirildi. CPC ağı, Tek Pazar’da tüketici hukukunun ihlallerine karşı ulusal otoriteler arasında iş birliğini sağlıyor. İndirimli fiyatlara ilişkin yükümlülükler Fiyat Göstergesi Yönergesi kapsamında düzenlenirken, fiyat promosyonları Haksız Ticari Uygulamalar Yönergesi çerçevesinde ele alınıyor.