İKV'DEN AB’DEN YAPAY ZEKÂ İÇERİKLERİNDE ZORUNLU FİLİGRAN DÜZENLEMESİNE İLİŞKİN BİLGİ NOTU
AB’DEN YAPAY ZEKÂ İÇERİKLERİNDE ZORUNLU FİLİGRAN DÜZENLEMESİ
Bahar Karabulut, İKV Stajyeri
2 Ağustos 2026’dan itibaren yürürlüğe giren Yapay Zekâ Yasası’nın (AI Act) şeffaflık yükümlülükleri, yapay zekâ tarafından üretilen içeriğin “filigranlanmasını” zorunlu kılıyor. Bu durum, internet kullanıcılarının yapay zekâ tarafından oluşturulan görüntüler, videolar ve metinlerle etkileşimini ve deneyimlerini kökten değiştirebilir.[1]
AB’nin Şeffaflık Yükümlülüğü
Yapay zekâ platformları büyük ölçüde ABD ve Çin merkezli şirketlerin elinde olsa da bu teknolojinin küresel düzenleme çerçevesi Avrupa’da şekilleniyor. AB’de yürürlüğe giren Yapay Zekâ Yasası, dünyanın en büyük platformlarını güvenlikten şeffaflığa kadar çeşitli konularda karar almaya yönlendiren ilk büyük düzenleme oldu. Benzer bir model daha önce GDPR ile gizlilik alanında ve platformların zararlı içerikle mücadelesinin denetlenmesinde uygulanmış, bu da dünya genelinde başka düzenlemelere emsal oluşturmuştu.
Şirketlerin Uyum Süreci
Yapay zekâ şirketlerinin bu yeni yasaya uyumlanması için çalışmaya başladıkları görülüyor. Örneğin OpenAI temmuz ayı sonunda insanların çevrimiçi gördükleri içerikler hakkında içeriğin yapay zekâ tarafından oluşturulup oluşturulmadığı veya düzenlenip düzenlenmediği de dâhil olmak üzere, daha iyi bir bağlam bilgisine sahip olmaları gerektiğini taahhüt etti.
ABD merkezli yapay zekâ devi Anthropic ise AB kurallarına uymak için gelecekteki tüm modellerinin filigran özelliğini destekleyeceğini duyurdu. Şirket bu konuda Google’ın yapay zekâ odaklı kolu DeepMind tarafından geliştirilen bir filigran oluşturma aracı olan SynthID’ye güveniyor.
2 Ağustos 2026 tarihinden bu yana Anthropic ve OpenAI gibi en gelişmiş üretken yapay zekâ modellerini sunan şirketlerden her ikisi de içerik kaynağı ve orijinallik verilerinin izlenmesi için geliştirilen C2PA endüstri standardını benimseyerek bunu yaygınlaştırdılar.
Avrupa Komisyonu üretken yapay zekâ sistemlerini geliştirenlerin, yayıncıların ve bu sistemleri uygulayan diğer kişilerin yapay zekâ tarafından üretilen içeriklerini etiketlemek için kullanabilecekleri bir dizi simge geliştirdi. Bu simgeler ücretsiz olarak sunulmakta olup, Yapay Zekâ Tarafından Üretilen İçeriklerin İşaretlenmesi ve Etiketlenmesine İlişkin Uygulama Esasları (Code of Practice) altında yer alıyor.
[1] Pieter Haeck, “Hiding your use of AI is about to get much harder — thanks to Brussels”, Politico, 13.08.2026, https://www.politico.eu/article/artificial-intelligence-ai-watermark-big-tech/