2025 yılının ilk yarısında AB’de hanehalkı elektrik ve doğal gaz tüketimine ilişkin İKV Bilgi Notu yayımlandı.

2025 YILININ İLK YARISINDA AB’DE HANEHALKI ELEKTRİK VE DOĞAL GAZ TÜKETİMİ

Fırat Akan, İKV Uzman Yardımcısı

AB İstatistik Kurumu Eurostat tarafından 29 Ekim 2025 tarihinde yayımlanan verilere göre, 2025 yılının ilk yarısında AB’de hanehalkı elektrik ve doğal gaz fiyatlarında genel bir düşüş yaşandı. Elektrik fiyatları bir önceki döneme kıyasla %0,5 oranında azalarak 100 kilovat saat(kWh) başına ortalama 28,72 avro seviyesine gerilerken, doğal gaz fiyatları ise %8,1’lik bir düşüşle aynı tüketim birimi başına 11,43 avro seviyesine indi.[1] [2] Enerji piyasalarındaki bu gelişme, 2022 Avrupa Enerji Krizi’nden sonra piyasaların yeniden istikrar kazandığına işaret ediyor.

Elektrik ve Doğal Gazda Fiyat Eğilimleri

2024 yılının ikinci yarısında yaşanan vergi artışlarına rağmen, elektrik fiyatları 2025’in ilk yarısında düşüş gösterdi. Elektrik faturalarında vergilerin toplam fiyat içindeki payı %24,7’den %27,6’ya yükseldi. Bu durum, vergi öncesi fiyatlardaki düşüşün son kullanıcıya sınırlı ölçüde yansıdığını gösteriyor. Doğal gazda ise fiyat düşüşü daha belirgin oldu. 2024 yılının ikinci yarısındaki 12,44 avroluk ortalama fiyat 11,43 avroya indi. Ancak, doğal gaz faturalarında da benzer bir eğilimle vergi oranı %30’dan %31,1’e yükseldi.

Elektrik ve doğal gaz fiyatlarındaki bu eğilimler, enerji piyasasında arz-talep dengesinin yeniden kurulduğunu ve küresel enerji krizinin ardından enerji tedarik zincirlerinde kısmi bir istikrar sağlandığını gösteriyor. Ancak, fiyatlardaki düşüşe rağmen vergi oranlarının artması, enerji yoksulluğu riski altındaki haneler için baskı oluşturmaya devam ediyor.

Vergi Yükü ve Satın Alma Gücü Etkileri

Elektrik ve doğal gaz fiyatlarının satın alma gücü paritesine (purchasing power standard -PPS) göre hesaplanması, ülkeler arasındaki reel yük farkını daha görünür kılıyor. Eurostat verilerine göre, 2025 yılının ilk yarısında elektrikte PPS cinsinden en yüksek fiyat Çekya’da kaydedildi; bu ülkeyi Polonya ve İtalya izledi. Söz konusu ülkelerde elektrik fiyatları, AB ortalamasının yaklaşık %25-30 üzerinde seyretti. Buna karşılık, Malta ve Macaristan gibi ülkelerde PPS bazında fiyatlar AB ortalamasının %40’a kadar altında gerçekleşti. Doğal gazda da benzer bir dağılım gözlemlendi. İsveç, Portekiz ve Hollanda, gelir düzeyine oranla en pahalı gaz tüketimi olan ülkeler olurken, Macaristan, Hırvatistan ve Lüksemburg’da yük oldukça düşük kaldı.

Ülkelere Göre Fiyat Dağılımı ve Değişim Eğilimleri

2025 yılının ilk yarısında hanehalkı elektrik fiyatları Almanya’da 100 kWh başına 38,35 avroya ulaşarak AB genelinde en yüksek seviyeyi oluşturdu; bu ülkeyi sırasıyla 35,71 avro ile Belçika ve 34,85 avro ile Danimarka izledi. Buna karşılık, en düşük elektrik fiyatları 10,40 avro ile Macaristan’da, 12,44 avro ile Malta’da ve 13 avro ile Bulgaristan’da kaydedildi. Fiyat değişim eğilimleri açısından bakıldığında, Lüksemburg elektrik fiyatlarında %31,3’lük artışla ilk sırada yer alırken, onu %25,9 ile İrlanda ve %20,0 ile Polonya takip etti. Buna karşın, Slovenya %13,1’lik düşüşle en büyük gerilemeyi kaydederken, Finlandiya %9,8 ve GKRY %9,5 oranındaki düşüşlerle dikkat çekti.

Doğal gaz fiyatlarında ise 100 kWh başına 21,30 avro ile İsveç, AB’nin en pahalı ülkesi konumuna gelirken, onu 16,17 avro ile Hollanda ve 13,06 avro ile Danimarka izledi. Macaristan ise yalnızca 3,07 avroluk fiyatla en ucuz doğal gazı sunan ülke oldu; bu ülkeyi 4,61 avro ile Hırvatistan ve 5,59 avro ile Romanya takip etti. Estonya, doğal gaz fiyatlarında %23,9’luk artışla ilk sırada yer alırken, onu %23,6 ile Bulgaristan ve %20,9 ile İsveç izledi. Öte yandan, Slovenya %12,7’lik düşüşle doğal gaz fiyatlarını en fazla gerileten ülke olurken, bu listeye %11,5 ile Avusturya ve %10,9 ile Çekya da eklendi. Bu veriler, enerji maliyetlerinin AB genelinde hem düzey hem de eğilim açısından ülkelere göre ciddi farklılıklar gösterdiğini ortaya koyuyor.