Avrupa Komisyonunun yeni ithalat denetleme aracına ilişkin İKV Bilgi Notu yayımlandı.

AVRUPA KOMİSYONUNDAN YENİ İTHALAT DENETLEME ARACI

Ahmet Emre Usta, İKV Uzmanı

Avrupa Komisyonu, 5 Haziran 2025 tarihinde, küresel ticarette artan belirsizlikler ve korumacı eğilimlerin yol açabileceği ticaret sapmalarına karşı, AB Tek Pazarı’nı korumak amacıyla yeni bir ithalat denetleme aracı[1] (import surveillance tool) kurduğunu duyurdu. Bu araçla, ani ve yüksek hacimli ithalat artışlarının tespit edilmesi ve potansiyel ekonomik zararların önüne geçilmesi hedefleniyor.

İthalat denetleme aracı, AB’ye giriş yapan tüm ithalat ürünlerine dair gümrük verilerini anlık olarak takip edecek. Veriler, ürün türü, menşe ülke, miktar ve zaman aralıklarına göre sınıflandırılacak. Sistem, normal ithalat seviyeleri ile karşılaştırma yaparak ani ve olağandışı artışları tespit edecek. Tespit edilen olağandışı artışlar, Avrupa Komisyonu bünyesinde kurulan ithalat denetleme görev gücü (import surveillance task force) tarafından geliştirilen gösterge paneli aracılığıyla izlenecek. Bu panel, ithalat eğilimlerini grafiksel ve sayısal olarak analiz ederek, belirli ürün gruplarında yaşanan dikkat çekici artışları önceden belirlemeye olanak tanıyacak. Böylece, ticaret sapmalarının doğurabileceği zararlar daha oluşmadan önce öngörülebilecek. Gerektiği durumlarda Komisyon, ticaret savunma araçlarını devreye sokabilecek.

Altını çizmek gerekir ki sistem yalnızca otomatik veri analizlerine dayanmayacak. Sistem aynı zamanda üye ülkelerden, AB üreticilerinden, sanayi birliklerinden ve sektör uzmanlarından gelen piyasa bilgileri ve ekonomik analizlerle desteklenecek. Bu çok kaynaklı veri akışı sayesinde Komisyon, belirli ürün gruplarının korunmasına ihtiyaç olup olmadığını daha sağlıklı bir şekilde değerlendirecek.